Hoe vaak hoor je het ouders of leraren zeggen: “Daar wil ik er wel tien van hebben”

Het gaat dan zonder uitzondering om kinderen die gemakkelijk in de omgang zijn. Deze kinderen zijn gewillig, gehoorzaam, flexibel en vriendelijk bovendien. Meestal ook kunnen ze op een helpende manier met hun boosheid en negatieve emoties omgaan en zijn ze hulpvaardig naar anderen.

Daar kan iedere opvoeder er inderdaad wel tien van hebben.

Wat bedoelen we met een gemakkelijk kind?

Een kind wat we als meer gemakkelijk ervaren is vaak open in het contact en misschien net wat meer extravert. Dit kind heeft voldoende taal tot zijn beschikking en weet zich te uiten. Verder toont het vertrouwen in zichzelf en in de ander en heeft het een gezonde ambitie door zorgvuldig te zijn, zaken te willen leren en nieuwsgierigheid.
Het kind is verder bereid tot het helpen van anderen en daarmee niet alleen op zichzelf gericht.

Mede door dit soort eigenschappen wordt het kind als emotioneel stabiel ervaren waardoor we dit kind begrijpen.
En een kind wat gemakkelijk in de omgang is, krijgt ook weer gemakkelijkheid terug in de interactie.
Zo zijn kenmerken die de persoonlijkheid meer het label gemakkelijk geven ook de versterkende kenmerken en ontstaat er een positieve vicieuze cirkel in de omgang met elkaar.

Wat bedoelen we met een moeilijk kind?

Het kind waar we wat meer moeite mee hebben, begrijpen we vaak minder goed.

Het kan zo zijn dat dit kind wat meer introvert is en over minder taal beschikt om zich te uiten. We weten daardoor niet wat er in dit kind omgaat en dat maakt het al een stuk lastiger. Wanneer dit kind minder behoefte heeft aan anderen, kan het ook zijn dat er minder gerichtheid is op het helpen van anderen.

Verder kan dit kind ons benaderen met meer reserve, minder openheid en lijkt het alsof er meer wantrouwen is vanuit het kind. Het kind kan sneller in de verdediging schieten wanneer iets niet gaat zoals gedacht of verwacht.

Als het kind wat meer rigide is in het gedrag, kan het ook zijn dat de natuurlijke drive om te leren en nieuwsgierigheid minder opvallen.

Al met al ervaren we dit kind als minder emotioneel stabiel en kunnen onverwachte emotionele reacties voor veel onderling onbegrip zorgen wat voor een negatieve vicieuze cirkel zorgt.

Wat je geeft, krijg je terug

Zoals al genoemd ontstaat er in de interactie met elkaar al snel een patroon. Een vicieuze cirkel die meer positief of meer negatief kan zijn. En gedrag is al snel een gewoonte.

Wie kent het niet: Je verwacht bijna automatisch een bepaalde reactie van je kinderen, je partner, je broers en zussen en je buren.

En wat je verwacht, heeft ook de neiging uit te komen. Al zou het alleen maar zijn omdat je eigen houding het verwachte zou kunnen doen uitlokken. Of dat een andere reactie misschien niet eens opvalt omdat je iets anders verwacht.

Van kinderen kunnen én mogen we nog niet verwachten dat ze uitgebalanceerde reacties geven op uitdagingen. Immers, voor ons als volwassenen is dit zelfs vaak al heel moeilijk in spannende omstandigheden.

Hoe kan moeilijk gedrag ontstaan?

Kinderen die al heel jong negatieve reacties hebben ontvangen op hun oorspronkelijke goede bedoelingen, hebben geleerd dat wat zij geven niet veel zin heeft.
Het zou zo maar kunnen zijn dat ze het vertrouwen in de volwassenen en in een goede afloop al lang zijn vergeten en dit hebben opgegeven.

En als je de indruk hebt dat men je toch een moeilijk kind vindt, dan doet het er ook niet zo meer toe.

Ik ken ook veel kinderen die al (jong) geleerd hebben dat positieve aandacht niet voor hen is weggelegd. Dit wil overigens niet zeggen dat ze geen positieve aandacht krijgen of gekregen hebben. Ze hebben er alleen geen antenne (meer) voor.
Dit zijn de kinderen waarvan we zeggen dat ze zelfs na een positieve dag de boel nog weten te verstieren.
Deze kinderen hebben mogelijk de innerlijke overtuiging dat ze alleen gezien en gehoord worden als ze negatieve aandacht krijgen. Wanneer ze zich positief gedragen, valt dit niemand op en worden ze genegeerd. En dan is hun enige uitweg om hun imago waar te maken van moeilijk kind. Die ook nog vaak als een soort van zwart schaap wordt gezien.

Wat kunnen we doen voor een moeilijk kind

In feite is het heel simpel:

Een moeilijk kind is een kind wat het moeilijk heeft!

Wanneer we dus ervan uitgaan dat een moeilijk kind ons dus eigenlijk heel hard nodig heeft, kunnen we ons eigen houding en gedrag daar op aanpassen.

Immers, als je weet dat je kind het moeilijk heeft, wil jij dan een ouder, een leraar of een begeleider zijn die het kind eigenlijk in de steek laat door ook bozig en moeilijk terug te reageren?

Of wil je een ouder, leraar of begeleider zijn die moeite wil doen om dit kind te begrijpen en hem te loodsen naar volwassenheid.

Wil je de loods zijn die dit kind DOOR moeilijke situaties heen helpt, de wereld begrijpelijk maakt door zaken uit te leggen, te troosten als je eigenlijk boos wilt doen, nog opnieuw je geduld bewaren om werkelijk te zien, te horen en te begrijpen wat zo lastig is voor dit kind?

Wat vraagt een moeilijk kind van ons?

En ja, dat vraagt veel.
Allereerst om werkelijk te observeren wie dit kind is en wat het door zijn moeilijke gedrag probeert duidelijk te maken.
Het vraagt om ons te verdiepen in de behoeften van dit kind die er zo ongelukkig uitkomen in gedrag.
Het vraagt veel begrip om te kunnen ‘hervertalen’ wat dit kind zelf (nog) niet duidelijk kan maken op een helpende manier.
Het vraagt eindeloze liefde om steeds opnieuw in contact te gaan en te vragen wat het kind wil bereiken.
En dan …. als je denkt dat je er bent, vraagt het opnieuw alles omdat het kind weer is afgedwaald van de goede weg.
En dit kind dwaalt niet af om ons te pesten, maar omdat het zelf de weg weer kwijt is en ons zo verschrikkelijk hard nodig heeft om op het goede spoor te blijven.

Dus wat is gemakkelijk en wat is moeilijk?

  • Heb je een kind voor je wat je gemakkelijk kunt begrijpen en wat zich in de omgang soepel beweegt, geniet ervan
  • Heb je een kind wat je uitdaagt, waar je wakker van ligt, waar je zo nu en dan wanhopig van wordt, geniet er nog veel meer van
  • Weet: dit is het kind waar je de diepste banden mee aangaat omdat dit kind je zo nodig heeft
  • Geniet van de vele lagen en afgesloten poorten van dit kind tot je via de kiertjes een glimpje mag opvangen
  • Geniet van het vertrouwen wat je krijgt en wat dan zo oneindig kostbaar is

Zodat je na verloop van tijd beseft:

Gemakkelijke kinderen laten je kabbelen door de tijd, maar de moeilijke kinderen laten je merken dat je leeft en maken dat je de diepste diepten van het leven zelf leert kennen.

Geniet van alle kinderen, of ze nu een gemakkelijk temperament hebben of je wat meer uitdagen en dan zij gemakkelijk of moeilijk alleen maar woorden zonder betekenis ……

Wil je leren hoe je moeilijke en boze kinderen kunt helpen? Volg dan de online opleiding: Hoe help je boze kinderen.


Spreekt deze blog je aan? Ik vind het een compliment als je deze deelt. Wanneer je deze tekst of gedeeltes daarvan wilt gebruiken, vraag dan even toestemming.

Wil je weten hoe ik werk met ouders en kinderen, of wil je meer lezen over de training Ik leer leren? Like dan nu mijn facebookpagina om iedere dag te lezen en kijken over alles wat met kinderen heeft te maken. Kijk of ik iets voor je kan betekenen om met kinderen en hun ouders te werken op mijn website van de opleiding tot kindercoach en opvoedcoach

Meer artikelen

Lees ook: De gebruiksaanwijzing van je kind
Lees ook: De puber die je uitdaagt
Lees ook: Begrijp jij je kind? En hoe doe je dat?
Lees ook: Je luistert niet naar me!!!!!
Bekijk ook: Is uitpraten na een ruzie nuttig?
Bekijk ook: Hoe kun je je moeilijke kind helpen?
Bekijk ook: Ruzie tussen ouder en kind

De illustratie is van Aly Westerhuis


Je las een blogartikel van Centrum Tea Adema…

…maar kijk gerust ook eens naar de andere informatie op onze website:

Opleidingen voor (aspirant) kindercoaches en beroepskrachten:

Hulp voor kinderen en hun ouders:

Op de hoogte blijven van nieuwe artikelen en video’s vol tips en inzichten?

Like dan onze Facebook-pagina of schrijf je in voor onze 2-wekelijkse nieuwsbrief. Allebei mag ook. ;-)